Bikram Yoga & Zwangerschap

Als je zwanger bent en je wilt Bikram yoga beoefenen, dan is dat in de meeste gevallen geen enkel probleem. Het is altijd goed om dit voor je eigen geruststelling nog even na te vragen bij je huisarts of verloskundige. Voor iedereen geldt, en zeker ook voor zwangere vrouwen, dat je altijd alleen doet wat je kunt. Het is nooit de bedoeling om iets te forceren. Als je al een tijdje regelmatig Bikram yoga hebt beoefend voorafgaand aan je zwangerschap, kun je in principe vanaf het eerste trimester de lessen volgen. Als je nog niet eerder Bikram yoga hebt beoefend, is het meestal fijn om te wachten tot na je eerste trimester, wanneer je lichaam wat stabieler is.

Vertel ons wel altijd dat je zwanger bent, zodat we je een beetje extra aandacht kunnen geven in de lessen. We kunnen je dan (zodra dit nodig is) ook begeleiden bij het uitvoeren van de “zwangerschapshoudingen”. Dit zijn aangepaste houdingen ter vervanging van een aantal houdingen uit de Bikram serie die ongemakkelijk worden tijdens de zwangerschap (bijvoorbeeld de houdingen waarin je op je buik ligt). Hieronder kun je zien hoe de Bikram serie eruit ziet wanneer je zwanger bent. Voor vragen met betrekking tot Bikram yoga tijdens je zwangerschap kun je ons altijd mailen of stel ons je vragen bij de balie.

Mijn eigen ervaring

Ik wist dat ik ook tijdens mijn zwangerschap door zou gaan met het beoefenen van Bikram yoga. Door de jaren heen heb ik met vele zwangere vrouwen gewerkt in mijn yogalessen. Dit heeft mijn geloof in de kracht van zwangere vrouwen en hun mogelijkheden alleen maar versterkt. Zwangere vrouwen kunnen alles aan, ook Bikram yoga. Mijn zwangere leerlingen zijn zonder twijfel de sterkste leerlingen in mijn lessen, in welk stadium van hun zwangerschap ze ook zijn. Ik vond het geweldig dat ik nu zelf zwanger was en de kans had om dit proces, waarin ik mijn leerlingen steeds had begeleid, nu ook van binnenuit mee te maken. Een hele bijzondere ervaring.

Yoga tijdens de zwangerschap

Terwijl het kleine wonder in mij én mijn buik groeiden, ontdekte ik tot hoeveel mijn lichaam eigenlijk in staat was. De „pregnancy modifications” maakten het mogelijk om verder te gaan met de beoefening van Bikram yoga, terwijl mijn lichaam deze enorme transformatie doormaakte (en ik bijvoorbeeld niet meer op mijn buik kon liggen). Net zoals ik de leerlingen in mijn lessen leer, moest ik nu mijzelf eraan herinneren om de dingen te erkennen en te accepteren zoals deze van dag tot dag en van les tot les waren. Ik maakte contact met mijn lichaam zoals ik dat nog niet eerder had ervaren. Naarmate mijn zwangerschap vorderde, voelde het meer en meer alsof ik de lessen samen met mijn kleintje volgde. Ik ben ervan overtuigd dat hij samen met mij de yoga beoefende en dat hij mij hielp op de momenten dat ik het even zwaar had in de lessen. Hij was toen, en is nu nog steeds, mijn kleinste en meest wijze leraar. Bikram yoga beoefenen in mijn zwangerschap (tot 2 dagen voor de bevalling) was geweldig, soms een enorme uitdaging en altijd meer dan de moeite waard. In de eerste maanden, hielp de yoga mij door de misselijkheid en hormonale stemmingswisselingen heen. In de maanden die volgden zorgde yoga ervoor dat ik geen last had van de „normale” zwangerschapskwaaltjes zoals enorme gewichtstoename, vocht vasthouden, opgezette voeten, constipatie, eetbuien en vast nog vele andere kwaaltjes. De yoga hielp mij om in deze tijd van verandering en voorbereiding op de komst van ons kleintje helder en (nagenoeg) stress-vrij te blijven. Ik kon geconcentreerd blijven en zat lekker in mijn vel.

Yoga tijdens de bevalling

Even voor de duidelijkheid: ik heb tijdens de bevalling niet nog even alle 26 houdingen en 2 ademhalingsoefeningen gedaan. Maar ik kon wel aanwezig blijven in mijn lichaam door mijn ademhaling langzaam en rustig te houden gedurende het grootste gedeelte van het geboorteproces. Omdat dit mijn eerste ervaring met het geboorteproces was, had ik geen idee of de krampjes die ik voelde nu echt al onderdeel waren van de bevalling of alleen een voorbode voor het „echte werk”. Ik kon alleen maar doorgaan met ademen en het ritme van de krampjes te volgen. Mijn verloskundige dacht dat het nog wel even zou duren, omdat ik zo rustig met haar aan het praten was door de kramp heen. Maar toen zij uiteindelijk ging checken hoe ver ik was, zat ik al op 70% van het hele gebeuren. Ik had nog net genoeg tijd om in het enorme bevallingsbad te klimmen, zodat ons zoontje in het water geboren kon worden. Ik ben ervan overtuigd dat ik een compleet andere en veel heftigere ervaring zou hebben gehad als ik geen yoga zou hebben beoefend.

Yoga na de bevalling

Na de geboorte deed ik wat ik al mijn leerlingen adviseer die zijn bevallen en zich afvragen wanneer zij weer met de yoga kunnen beginnen: Ik begon weer met lessen zodra mijn lichaam aangaf dat het tijd was. Voor mij was dit ongeveer een maand na de geboorte van ons zoontje. Ik wist dat ik een lange weg te gaan had. Yoga heeft mij zowel in de lessen als daarbuiten geleerd om verwachtingen los te laten. Het enige wat ik van mijzelf kon vragen toen ik weer met de lessen begon, was om open te staan voor wat ging komen en om geduld te hebben met mijn lichaam. Net zoals ik voor mijn pasgeboren zoontje zorgde, moest ik op dezelfde liefdevolle manier voor mijzelf zorgen. Elke les is een kans om alles opnieuw te proberen en om dieper in je beoefening te duiken. Ik maakte contact met mijn lichaam op een manier zoals ik nooit eerder contact had gemaakt met het lichaam van vóór mijn zwangerschap. Het was net alsof ik in sneltreinvaart door al mijn jaren van yogabeoefening vloog. Elke les voelde anders en bij elke les voelde ik mijn kracht en flexibiliteit groeien. Maar belangrijker nog, elke les had ik meer geduld met mijzelf en met mijn lichaam en werd het makkelijker om alles te accepteren zoals het in het moment was. Ik leer mijn leerlingen hoe belangrijk het is om je over te geven aan de yoga en om alle verwachtingen buiten de deur te laten. Om je echt volledig over te geven en te kunnen accepteren wat er op dit moment is, heb je enorm veel moed en vertrouwen nodig in jezelf en in je leraren. Dat vertrouwen en die moed vinden is des te meer een uitdaging wanneer je, na de bevalling, opeens een lichaam hebt dat wellicht weer enigszins lijkt op het lichaam dat je vóór je zwangerschap had, maar dat compleet anders aanvoelt. Bikram yoga, en andere vormen van hatha yoga, is zoveel meer dan de fysieke strijd die je moet overwinnen. Wanneer je alles los kunt laten en je niet meer druk maakt over wat je in een houding wilt bereiken, zul je ineens enorme vooruitgang boeken in je yoga beoefening. Wat zwanger zijn en de bevalling en het nieuwe moederschap mij tot nu toe met name hebben geleerd kan ik samenvatten in deze zin: Wanneer je ophoudt jezelf in de weg te zitten en accepteert waar en wie je op dit moment bent, valt alles opeens op magische wijze op zijn plek.

Zelfs wanneer (of juist wanneer) je net begint met yoga of wanneer je te maken krijgt met een blessure, ziekte of fysieke verandering, is het belangrijk om zo vaak mogelijk les te komen volgen. Oefening baart kunst, hoe vaker je het doet, hoe beter je erin wordt. Het is cruciaal om constant, vastberaden en geduldig te blijven, waar je ook bent op jouw yoga pad. Zelfs door de „ups en downs” zorgt een regelmatige beoefening ervoor dat je sterker wordt. Geduldig en met aandacht aan de techniek en de vorm van de houdingen werken, maakt alle verschil van de wereld. Het fysieke aspect van de houdingen onder de knie krijgen is slechts een deel van het werk. De echte reis begint wanneer je rust vindt, terwijl je met behulp van je ademhaling contact maakt met je lichaam, je geest en je hart. Op het moment dat je leert om gas terug te nemen en van het uitzicht kunt genieten op jouw yoga pad, zul je je realiseren dat het de reis is die het de moeite waard maakt om een bestemming te hebben.

door: Bettine Meijer, oprichter van Bikram Yoga Haarlem

Foto’s